Özel mesleki ve teknik Anadolu lisesi nedir?
Özel mesleki ve teknik Anadolu lisesi, 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu kapsamında açılan ve resmî meslek liselerinin alan ve dal programlarını uygulayan özel okuldur. Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 6. maddesi mesleki ve teknik Anadolu liselerini ortaöğretim kurumları arasında sayar; günlük dilde bu okullara meslek lisesi denir.
Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 51. maddesine göre özel okul, kayıt alanı şartı dışında dengi resmî okulun yönetmelik hükümlerini uygular. Öğrencinin alan ve dal seçimi, sınıf geçmesi, işletmede eğitimi ve diploması resmî meslek lisesindeki kurallarla yürür. Alan listesini ve seçimin nasıl yapıldığını meslek lisesi bölümleri yazısında anlattık.
Bu okulların açılışında işletme bağı aranır. Yönetmeliğin 5. maddesine göre özel meslek lisesi açacak kurucu, öğrencilerin beceri eğitimi ve stajını yapacağı aynı ildeki orta ya da büyük ölçekli işletmelerle en az on yıllık protokol yapar. Sağlık hizmetleri alanı açacak okul için ayrıca en az elli yataklı bir hastaneyle protokol gerekir.
Özel meslek liseleri ikiye ayrılır: organize sanayi bölgesi içinde açılanlar ve bölge dışında açılanlar. Devletin verdiği destek, desteklenen alanlar ve velinin ödeyeceği tutar bu ayrıma göre değişir. Diğer lise türleriyle farkı lise türleri yazısındadır.
Devlet hangi alanlarda öğrenim ücretini karşılar?
Devlet bu öğretim yılında organize sanayi bölgesindeki özel meslek liselerinde 21 alanda öğrenim ücretine destek verir. Bölge dışındaki okullarda desteklenen alan sayısı 15'tir. Alanlar ve tutarlar, Millî Eğitim Bakanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığının 6 Ekim 2026 tarihli Resmî Gazete'de yayımlanan ortak tebliğindedir.
Desteğin dayanağı 5580 sayılı Kanun'un 12. maddesidir. Kanuna göre bir öğrenci için verilecek destek, resmî okulda okuyan bir öğrencinin devlete maliyetinin bir buçuk katını geçemez. Organize sanayi bölgesi dışındaki okullara destek ise Cumhurbaşkanı kararıyla verilebilir. Hangi alanların destekleneceği belirlenirken kalkınma planı hedefleri ve iş gücü ihtiyaç analizleri dikkate alınır; kural Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği'nin ek 1. maddesindedir.
MEB'in tebliğ duyurusuna göre tutarlar önceki yıla göre yüzde 35 artırıldı. Tebliğe göre destek, tabloda yer alan alanların dallarında okuyan öğrencilere de uygulanır.
| Alan | Organize sanayi bölgesinde, yıllık | Organize sanayi bölgesi dışında, yıllık |
|---|---|---|
| Ayakkabı ve Saraciye Teknolojisi | 66.080 TL | kapsam dışı |
| Bilişim Teknolojileri | 62.548 TL | kapsam dışı |
| Biyomedikal Cihaz Teknolojileri | 83.642 TL | 54.197 TL |
| Denizcilik | kapsam dışı | 59.137 TL |
| Elektrik-Elektronik Teknolojisi | 100.247 TL | 62.131 TL |
| Endüstriyel Otomasyon Teknolojileri | 97.326 TL | 59.137 TL |
| Gemi Yapımı | 100.247 TL | 59.137 TL |
| Gıda Teknolojisi | 87.272 TL | 55.462 TL |
| Hayvan Yetiştiriciliği ve Sağlığı | kapsam dışı | 49.251 TL |
| İnşaat Teknolojisi | kapsam dışı | 54.197 TL |
| Kimya Teknolojisi | 95.758 TL | 58.127 TL |
| Laboratuvar Hizmetleri | 66.080 TL | kapsam dışı |
| Makine ve Tasarım Teknolojisi | 98.088 TL | 59.341 TL |
| Matbaa Teknolojisi | 85.166 TL | kapsam dışı |
| Metal Teknolojisi | 95.756 TL | kapsam dışı |
| Mobilya ve İç Mekân Tasarımı | 86.576 TL | kapsam dışı |
| Moda Tasarım Teknolojileri | 72.313 TL | kapsam dışı |
| Motorlu Araçlar Teknolojisi | 104.795 TL | 63.986 TL |
| Plastik Teknolojisi | 96.327 TL | kapsam dışı |
| Radyo-Televizyon | kapsam dışı | 54.932 TL |
| Tarım | kapsam dışı | 63.986 TL |
| Tekstil Teknolojisi | 91.241 TL | kapsam dışı |
| Tesisat Teknolojisi ve İklimlendirme | 85.166 TL | kapsam dışı |
| Uçak Bakım | 83.642 TL | 54.197 TL |
| Yapay Zekâ | 91.241 TL | kapsam dışı |
| Yenilenebilir Enerji Teknolojileri | 104.795 TL | 66.007 TL |
Destek veliye değil okula ödenir. Yönetmeliğin ek 1. maddesine göre tutar üç taksitte okulun hesabına geçer: kasımda ve şubatta yüzde 35'er, haziranda yüzde 30. Bu yılın ilk taksiti Kasım 2026'da, son taksiti Haziran 2027'de ödenir.
Tabloda olmayan bir alanda, örneğin sağlık hizmetleri, muhasebe ve finansman ya da çocuk gelişimi ve eğitiminde okuyan öğrenci bu destekten yararlanmaz. Bu alanların öğrenim ücretini okul diğer özel okullar gibi ocak ile mayıs arasında ilan eder.
Destekten kimler yararlanır?
Destekten, tebliğdeki bir alan ya da dalda okuyan, kanun gereği ücretsiz okutulmayan ve okula düzenli devam eden Türk vatandaşı öğrenci yararlanır. Şartlar Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği'nin ek 1. maddesinde sayılır:
- Öğrenci Türkiye Cumhuriyeti vatandaşıdır.
- Öğrenci, 5580 sayılı Kanun'un 13. maddesi gereği okulun ücretsiz okuttuğu öğrenciler arasında değildir.
- Öğrencinin kaydı ya da destek verilmeyen bir okuldan nakli, öğretim yılının başlamasından en geç otuz gün içinde yapılmıştır.
- Öğrenci okula devam eder ve devamsızlıktan başarısız sayılmaz.
- Destek süresi okulun öğretim süresini aşmaz; nakille gelen öğrenci için okulun kalan öğretim süresi kadar verilir.
Okul için de şartlar vardır. Organize sanayi bölgesi dışında açılan okulun bulunduğu il ya da ilçenin nüfusu en az 20.000 olmalıdır. Yönetmeliğin 48. maddesine göre destek verilebilmesi için e-Okul'da o derslikte en az altı öğrenci kayıtlı olmalıdır.
Devam şartı denetimde kontrol edilir. Yönetmeliğin 67. maddesine göre bu okullarda yapılan incelemelerde biyometrik sistemdeki ya da kameralı görüntüleme sistemindeki devam kayıtlarına bakılır. Bu destekten yararlanan öğrenci, özel okul öğrencilerine verilen diğer eğitim ve öğretim desteğinden aynı anda yararlanamaz.
Veli ne öder?
Organize sanayi bölgesindeki okulda destek kapsamındaki öğrenciden öğrenim ücreti alınmaz. Bölge dışındaki okul ise destek kapsamındaki öğrenciden, tebliğde o alan için belirlenen destek tutarı kadar öğrenim ücreti alabilir. İki durumda da takviye kursu, yemek, servis ve pansiyon ücreti öğrenim ücretinin dışındadır; dayanak yönetmeliğin ek 1. maddesidir.
| Durum | Öğrenim ücreti | Ayrıca ödenebilecek hizmetler |
|---|---|---|
| Organize sanayi bölgesinde, desteklenen alan | Alınmaz | Takviye kursu, yemek, servis, pansiyon |
| Organize sanayi bölgesi dışında, desteklenen alan | En çok alanın destek tutarı kadar | Takviye kursu, yemek, servis, pansiyon |
| Desteklenmeyen alan ya da destek şartını taşımayan öğrenci | Okulun ilan ettiği ücret | Okulun ilan ettiği diğer hizmetler |
Örnek olarak bölge dışındaki bir okulda elektrik-elektronik teknolojisi alanında okuyan öğrenciyi düşünün. Bu alanın bu yılki destek tutarı 62.131 TL'dir. Okul bu öğrenciden öğrenim ücreti olarak en çok bu tutarı isteyebilir; yemek ve servis ayrı ilan edilir.
Ücretlerin ilan takvimi de buna göre ayrışır. Yönetmeliğin 54. maddesine göre desteklenen alanlardaki okullar, Bakanlıkça ödenecek tutarlar ilan edildikten sonra 15 gün içinde ücretlerini günceller. Tebliğ 6 Ekim 2026'da yayımlandığı için bu yılın güncellemesi ekim ayında yapılır. Güncel ilanı okulda asılı ücret çizelgesinde ve okulun internet sitesinde görebilirsiniz.
İki kural daha veliyi yakından ilgilendirir. Yönetmeliğin 55. maddesine göre veliden beceri eğitimi, staj çalışması ya da yaz uygulaması adı altında ücret istenemez. 54. maddeye göre de ilan edilenler dışında bağış ve yardım dahil hiçbir ad altında ücret alınamaz.
Desteklenmeyen alanlarda okul, diğer özel okullar gibi yıllık artış tavanına ve indirimlerdeki yüzde 50 sınırına tabidir. Bu kuralları özel okul indirimleri ve yüzde 50 tavanı yazısında anlattık.
İşletmelerde beceri eğitimi ve 3308 sayılı Kanun
Özel meslek lisesi öğrencisi, 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu kapsamındaki alan ve dallarda 12. sınıfta işletmelerde mesleki eğitim görür. Kural Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 121. maddesindedir. İl istihdam ve mesleki eğitim kurulunun belirlediği alan ve dallarda 11. sınıf öğrencileri de işletmelerde mesleki eğitim dersi alır.
| Konu | Kural | Dayanak |
|---|---|---|
| Öğrenci alması gereken işletme | On ve daha fazla personeli olan işletme, personel sayısının yüzde beşinden az olmamak üzere | 3308 sayılı Kanun md. 18 |
| Teorik eğitim | Haftada on iki saatten az olamaz, bu günlerde öğrenci ücretli izinli sayılır | 3308 sayılı Kanun md. 20 |
| Öğrenciye ödenecek en az ücret, 20 ve üzeri personel | Asgari ücretin net tutarının yüzde 30'u | 3308 sayılı Kanun md. 25 |
| Öğrenciye ödenecek en az ücret, 20'den az personel | Asgari ücretin net tutarının yüzde 15'i | 3308 sayılı Kanun md. 25 |
| Vergi | Öğrenciye ödenen ücret her türlü vergiden müstesnadır | 3308 sayılı Kanun md. 25 |
| İzin | Tatil aylarında bir ay ücretli izin | 3308 sayılı Kanun md. 26 |
| Sigorta primi | Destek kapsamındaki öğrencinin iş kazası, meslek hastalığı ve hastalık sigortası primlerini okul öder | Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği ek md. 1 |
Ücret ve artışları işletme ile yapılan sözleşmede yazar; kanundaki oranlar alt sınırdır. İşyerinin kusuruyla meydana gelen iş kazası ve meslek hastalığından 3308 sayılı Kanun'un 25. maddesine göre işveren sorumludur. Öğrencinin hangi işletmeye gideceğini ve sözleşme örneğini kayıt görüşmesinde sorabilirsiniz.
Tercih ve kayıt nasıl yapılır?
Özel meslek lisesi LGS tercih listesinde yer almaz; öğrenci okula kendisi başvurur ve kayıt okulun kayıt usulüyle yapılır. Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 51. maddesine göre kurum yönetmeliği olmayan özel liselerde kayıt başvuru sırasına göredir.
Tercih döneminde bir özel liseye kesin kayıt yaptıran öğrenciye resmî liseler için tercih ekranı açılmaz. Takvimi ve kuralları LGS tercih nasıl yapılır yazısında anlattık. Kayıt öncesinde şu adımları izlemenizi öneririz:
- Çocuğunuzun ilgilendiği alanın tebliğde olup olmadığına ve okulun organize sanayi bölgesi içinde mi dışında mı olduğuna bakarsınız.
- Okulun MEBBİS'e işlediği ücret ilanını okulda ya da internet sitesinde görürsünüz.
- Alan ve dal seçiminin hangi sınıfta yapıldığını ve okulda hangi dalların açık olduğunu sorarsınız.
- İşletmelerde mesleki eğitimin hangi işletmelerde yapıldığını öğrenirsiniz.
- Destek şartı nedeniyle kaydın öğretim yılının ilk otuz günü içinde tamamlanmasına dikkat edersiniz; bu yıl dersler 14 Eylül'de başladı.
- Sözleşmede öğrenim ücretini, yemeği, servisi ve pansiyonu ayrı satırlarda görürsünüz.
Kolejo'da okul bulma adımında lise kademesini ve ilçenizi seçerek özel liseleri yan yana görebilirsiniz.
Sık sorulanlar
Özel meslek lisesi ücretli mi? Organize sanayi bölgesindeki okulda desteklenen alanda okuyan öğrenciden öğrenim ücreti alınmaz. Bölge dışındaki okulda okul, alanın destek tutarı kadar öğrenim ücreti alabilir. Desteklenmeyen alanlarda okulun ilan ettiği ücret ödenir.
Devlet özel meslek lisesine ne kadar destek veriyor? Bu öğretim yılında destek, organize sanayi bölgesindeki okullarda alana göre yıllık 62.548 ile 104.795 TL arasındadır. Bölge dışındaki okullarda tutar 49.251 ile 66.007 TL arasındadır.
Hangi alanlar destekleniyor? Organize sanayi bölgesinde 21, bölge dışında 15 alan destekleniyor. Elektrik-elektronik, makine ve tasarım, motorlu araçlar ve yenilenebilir enerji iki listede de yer alır.
Destek parası veliye mi ödenir? Hayır. Destek okula üç taksitte, kasım, şubat ve haziran aylarında ödenir.
Yabancı uyruklu öğrenci destekten yararlanır mı? Yararlanmaz. 5580 sayılı Kanun desteği Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı öğrenciler için öngörür.
Staj için okul ücret isteyebilir mi? İsteyemez. Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 55. maddesi beceri eğitimi, staj ya da yaz uygulaması adı altında ücret alınmasını yasaklar.
Meslek lisesinde staj yapan öğrenci maaş alır mı? İşletmelerde mesleki eğitim gören öğrenciye işletme ücret öder. Bu ücret, yirmi ve üzeri personeli olan işletmede asgari ücretin net tutarının yüzde 30'undan az olamaz.
Kaynaklar: Millî Eğitim Bakanlığı ile Hazine ve Maliye Bakanlığı, 2026-2027 Eğitim Öğretim Yılında Organize Sanayi Bölgeleri İçinde ve Organize Sanayi Bölgeleri Dışında Açılan Özel Meslekî ve Teknik Anadolu Liselerinde Öğrenim Gören/Görecek Öğrenciler İçin Eğitim ve Öğretim Desteği Verilmesine İlişkin Tebliğ, Resmî Gazete 06.10.2026 sayı 33392, Tablo 1 ve Tablo 2; MEB, "OSB İçi ve Dışındaki Özel Mesleki ve Teknik Liselerde Öğrenim Gören/Görecek Öğrencilere Eğitim Desteği Tebliği Yayımlandı" duyurusu, 06.10.2026; 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu md. 12 ve 13; Millî Eğitim Bakanlığı Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği md. 5, 48, 51, 54, 55, 67 ve ek md. 1, Resmî Gazete 20.03.2012 sayı 28239, son değişiklik Resmî Gazete 05.09.2025 sayı 33008; 3308 sayılı Mesleki Eğitim Kanunu md. 18, 20, 25 ve 26; Millî Eğitim Bakanlığı Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği md. 6 ve 121, Resmî Gazete 07.09.2013 sayı 28758, son değişiklik Resmî Gazete 03.07.2026 sayı 33299.
