İOKBS nedir, PYBS ile aynı sınav mı?
İOKBS, Millî Eğitim Bakanlığının maddi imkânı sınırlı ve başarılı öğrencilere devlet bursu vermek için yaptığı merkezî sınavdır. Açık adı İlköğretim ve Ortaöğretim Kurumları Bursluluk Sınavı'dır. Veliler sınavı eski adıyla, Parasız Yatılılık ve Bursluluk Sınavı anlamına gelen PYBS adıyla da arar.
Sınavı MEB Ölçme, Değerlendirme ve Sınav Hizmetleri Genel Müdürlüğü uygular. Kuralları 2684 sayılı Kanun ile Millî Eğitim Bakanlığına Bağlı Resmî Okullarda Yatılılık, Bursluluk, Sosyal Yardımlar ve Okul Pansiyonları Yönetmeliği koyar; ayrıntılar her yıl yayımlanan İOKBS kılavuzundadır. Bugünkü kılavuz yalnız bursluluğu kapsar. Parasız yatılılığa yerleştirme, yönetmeliğin 13. maddesine göre pansiyonlu okula kayıt sırasında yapılır.
Bursluluk sınavı ne zaman yapılır?
Son İOKBS, 26 Nisan 2026 Pazar sabahı tek oturumda yapıldı. 2027 sınavının tarihi henüz açıklanmadı. Yönetmeliğin 6. maddesine göre bursluluk sınav komisyonu her yıl ekim ayında kurulur, sınav tarihini ve başvuru süresini belirler. Tarih, MEB'in yıllık sınav takviminde ve yeni kılavuzda duyurulur.
| Aşama | 2026 | 2027 |
|---|---|---|
| Kılavuzun yayımı | 4 Şubat 2026 | açıklanmadı |
| Başvuru | 9 Şubat ile 11 Mart 2026 arası | açıklanmadı |
| Okul müdürlüğünün son onayı | 13 Mart 2026, saat 17.00 | açıklanmadı |
| Sınav giriş belgesi | sınavdan en az 7 gün önce | açıklanmadı |
| Sınav | 26 Nisan 2026, saat 10.00 | açıklanmadı |
| Sonuç | 1 Haziran 2026 | açıklanmadı |
| İlk burs ödemesi | okula kayıttan sonraki ekim | aynı kural |
Kimler başvurabilir?
İOKBS'ye resmî ya da özel okulda 5. sınıftan 11. sınıfa kadar okuyan öğrenciler başvurabilir; lisenin hazırlık sınıfı da dahildir. 4. sınıf ve son sınıf öğrencileri başvuramaz. Şartlar yönetmeliğin 4. maddesinde ve kılavuzun birinci bölümünde sayılır:
- Türkiye Cumhuriyeti ya da KKTC vatandaşı olmak.
- Sınavın yapıldığı ders yılında okul değiştirme cezası almamış olmak.
- Ailenin önceki yıl gelirinden kişi başına düşen tutarın sınırı aşmaması.
Gelir sınırı, o yılın bütçe kanunundaki en düşük okul pansiyon ücretinin beş katıdır. Son sınavda kişi başı sınır 250.000 TL'ydi. Ölçüt, ailenin bir önceki yıldaki geliridir. 2027 sınavının sınırı yeni bütçe kanunuyla belirlenecek.
Hesap, ailenin yıllık net gelir toplamının ailedeki kişi sayısına bölünmesiyle yapılır. Örnek bir hesap yapalım. Dört kişilik bir ailenin yıllık toplam net geliri 900.000 TL olsun. Kişi başı tutar 225.000 TL eder ve sınırın altında kalır.
Kontenjanın yüzde 10'u şehit ve gazi çocukları gibi kanunlarla özel hak tanınan öğrencilere ayrılır. Yüzde 5'i MEB'e bağlı resmî okullardaki öğretmenlerin çocuklarınındır. Aynı pay, yaşadığı yerde ortaokul bulunmayan öğrencilere de ayrılır. Kalan yüzde 80 diğer öğrencilerindir. Açık öğretim öğrencileri burstan yararlanamaz.
Başvuru nasıl yapılır?
Başvuruyu veli, çocuğun kayıtlı olduğu okulun müdürlüğüne yapar; okul başvuruyu e-Okul üzerinden sisteme girer ve onaylar. Kılavuzdaki sıra şöyledir:
- Okul müdürlüğüne gider, Öğrenci Ailesinin Maddî Durumunu Gösteren Beyanname'yi, yani EK-1 formunu doldurursunuz.
- Velinin ve çalışıyorsa eşinin önceki yıla ait 12 aylık gelir belgesini eklersiniz. Belge vergi dairesinden, iş yerinin muhasebesinden ya da ilgili kurumdan alınır.
- Aile bireylerinin kimlik numaralarını, bakmakla yükümlü olduğunuz kişiler varsa ilgili beyanname ya da mahkeme kararını eklersiniz.
- e-Okul'daki ad, doğum tarihi, sınıf ve özel eğitim bilgilerini kontrol edersiniz. Onaydan sonraki değişiklik başvuruya yansımaz.
- Okul komisyonu belgeleri inceler, müdürlük başvuruyu onaylar ve imzalı, mühürlü bir çıktıyı size verir.
- Çocuğunuzun ek süre ya da ayrı salon gibi bir düzenlemeye ihtiyacı varsa başvuru süresi içinde rehberlik ve araştırma merkezine gidersiniz.
- Fotoğraflı sınav giriş belgesini sınavdan en az bir hafta önce okuldan alırsınız.
Kılavuz iki noktayı açıkça yazar. Şartları taşımadan sınava girip kazanan öğrenci burstan yararlanamaz. Sonuç açıklandıktan sonra başvuru bilgilerinde geriye dönük düzeltme yapılmaz.
Bursluluk sınavı kaç soru, süre ne kadar?
İOKBS'de tüm sınıflarda dört seçenekli 80 soru sorulur. Süre 100 dakikadır. Her dersten 20 soru gelir; dersler sınıf seviyesine göre değişir.
| Sınıf | Türkçe | Matematik | Fen | Sosyal | Toplam |
|---|---|---|---|---|---|
| 5, 6 ve 7 | Türkçe, 20 | 20 | Fen bilimleri, 20 | Sosyal bilgiler ve din kültürü, 20 | 80 |
| 8 ve hazırlık | Türkçe, 20 | 20 | Fen bilimleri, 20 | İnkılap tarihi ve din kültürü, 20 | 80 |
| 9, 10 ve 11 | Türk dili ve edebiyatı, 20 | 20 | Fizik, kimya, biyoloji, 20 | Tarih, coğrafya, din kültürü, 20 | 80 |
Sorular her sınıfın kendi öğretim programından hazırlanır. Lisede son sınava girenler bir istisnadır: 11. sınıflar, 9. sınıfta okudukları programdan sorumludur. Din kültürü dersinden muaf öğrencilere bu soruların yerine sosyal alandan soru verilir.
Puan nasıl hesaplanır?
İOKBS puanı, en düşüğü 100 olan bir ölçeğe çevrilir ve en yüksek puan 500'dür. Kılavuzun 11. bölümüne göre hesap şöyle ilerler:
- Her testte yanlış sayısının üçte biri, o testte kazanılan soru sayısından düşülür ve ham puan bulunur.
- Ham puanlar, sınava girenlerin ortalamasına göre standart puana çevrilir.
- Dört testin her biri aynı katsayıyla, yani 3 ile çarpılır ve toplanır.
- Toplam, sınava girenlerin en düşük ve en yüksek puanına göre ölçeklenir.
Puan bir eşik değil, sıralamadır; burs kontenjanla sınırlıdır. MEB'in sonuç duyurusuna göre son sınava 971.786 öğrenci başvurdu. Sınava girenlerden yaklaşık 70 bini burs almaya hak kazandı.
Bursluluk ücreti ne kadar, ne zaman yatar?
İOKBS bursunun tutarı, MEB ile Hazine ve Maliye Bakanlığının birlikte belirlediği gösterge rakamının memur aylık katsayısıyla çarpılmasıyla bulunur. Dayanak yönetmeliğin 22. maddesidir. Katsayı her ocak ve temmuzda değiştiği için burs tutarı da yılda iki kez değişir.
2026'nın ilk yarısında aylık burs 2.762 TL olarak ödendi. Temmuz sonrası tutar için yayımlanmış bir MEB duyurusu bulamadık; güncel tutarı okul müdürlüğünden öğrenebilirsiniz.
Burs, sınavı kazanıp okula kayıt yaptırılan tarihi izleyen ekim ayının başından itibaren ödenir. Ödemeler aylık ya da üçer aylık dönemler hâlinde yapılır ve tatillerde de sürer.
Burs her yıl yeniden sınav gerektirmez. Yönetmeliğin 18. maddesine göre öğrenci ortaöğrenimini bitirene kadar burslu kalır; ortaokuldan resmî liseye geçince de bursu devam eder. Burs şu durumlarda sona erer:
- Öğrenci liseyi bitirir ya da öğrenim hakkı sona erer.
- Açık öğretime geçer, özel bir okula kayıt ya da nakil yaptırır veya yurt dışına gider.
- Aynı kademede birden fazla kez sınıf tekrarı yapar.
- Başka bir resmî kurumun bursunu seçer; bu kural yönetmeliğin 19. maddesindedir.
Parasız yatılı öğrenciye ayrıca burs verilmez. Lisede bir defaya mahsus olmak üzere burslu öğrenci sınavsız parasız yatılılığa, parasız yatılı öğrenci ise İOKBS'yi kazanırsa bursluluğa geçebilir.
İOKBS bursuyla özel okulda okunabilir mi?
Kural olarak hayır: İOKBS bursu MEB'e bağlı resmî okullarda okuyan öğrenciye ödenir. Özel okul öğrencisi sınava girebilir. Kazanırsa kılavuzda yazan son tarihe, 2026 için 30 Eylül'e kadar resmî bir ortaokula ya da liseye kayıt veya nakil yaptırdığında burstan yararlanır.
Yönetmeliğin 18. maddesinin beşinci fıkrası, özel okula kayıt ya da nakil yaptıran öğrencinin bursluluğunu sona erdirir. Tek istisna kanunlarla özel hak tanınan öğrencilerdir. Şehit ve gazi çocukları ile sosyal hizmet ve çocuk koruma kanunları kapsamındaki çocuklar özel okulda okusalar da bursu almaya devam eder.
Özel okullardaki ücretsiz okutma kontenjanı İOKBS'den ayrı bir sistemdir. 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu'nun 13. maddesi, her özel okulu öğrenci sayısının en az yüzde 3'ü kadar öğrenciyi ücretsiz okutmakla yükümlü tutar.
Bu kontenjanda öncelik şehit ve gazi çocukları ile korunma kararı olan çocuklarındır; MEB bu çocukları her yaz e-Okul üzerinden yerleştirir. 2026'da başvurular ağustos başında alındı. Kontenjan dolmazsa diğer öğrenciler kayıt sırasında okula başvurur. Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği'nin 58. maddesine göre önceki sınıfı geçmiş ve davranış notu tam olmak gerekir. İOKBS puanı bu süreçte ölçüt olarak geçmez.
Özel okulların bursluluk sınavından farkı
Özel okulların bursluluk sınavı, okulun kendi öğrenim ücretinden burs verdiği ayrı bir sınavdır ve İOKBS ile bağlantısı yoktur.
| İOKBS | Özel okul bursluluk sınavı | |
|---|---|---|
| Düzenleyen | MEB | Okul ya da okul zinciri |
| Dayanak | 2684 sayılı Kanun, Yatılılık ve Bursluluk Yönetmeliği | 5580 sayılı Kanun md. 13, Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği md. 62-63 |
| Zaman | 2026'da 26 Nisan | Ocak, şubat ya da mart |
| Gelir şartı | Var; 2026 için kişi başı 250.000 TL | Okulun koşullarına bağlı |
| Başvurabilen sınıflar | 5-11. sınıf ve hazırlık | Okula göre değişir; geçen sezon birçok zincirde 4. sınıftan itibaren |
| Kazanılan | Devletin ödediği aylık burs | Okulun öğrenim ücretinden burs |
| Geçerli olduğu yer | Resmî okul | Yalnız sınava girilen okul ya da zincir |
Özel okulların sınav takvimini bursluluk sınavları sayfasında okul okul tutuyoruz. Burs oranları, tam burs ve bursun devam koşulları özel okul bursluluk sınavları nasıl işler yazısındadır. Kardeş ve peşin ödeme gibi indirimlerin kuralları özel okul indirimleri yazısında yer alır.
İOKBS sonuçları nereden öğrenilir?
İOKBS sonuçları mebsonuc.meb.gov.tr adresinden öğrenilir; son sonuçlar 1 Haziran 2026'da yayımlandı. Okul müdürlüğü isteyen veliye onaylı sınav sonuç belgesi verir.
Sorulara, cevap anahtarına ve sonuca itiraz, yayımlandıkları günden itibaren 5 takvim günü içinde yapılır. İtiraz ÖDSGM'nin e-İtiraz ekranından ya da yazılı olarak yapılır ve ücretlidir.
Burs kazandıysanız bursu okul müdürlüğü işler; çocuğunuzun resmî okul kaydının sürmesi yeterlidir. Lise seçimi aşamasındaysanız LGS sonrası özel lise yazısı ile okul bulma sayfası seçenekleri birlikte görmenizi sağlar.
Sık sorulanlar
Bursluluk sınavı 2027'de ne zaman? 2027 İOKBS tarihi henüz açıklanmadı. Son sınav 26 Nisan 2026'da yapılmış, başvurular şubat ve mart aylarında alınmıştı.
İOKBS'ye kimler girebilir? Resmî ya da özel okulda 5. sınıftan 11. sınıfa kadar okuyan ve ailesinin kişi başı geliri MEB sınırını aşmayan öğrenciler girebilir. Hazırlık sınıfı da dahildir.
Bursluluk sınavı kaç soru? Tüm sınıflarda 80 soru sorulur. Süre 100 dakikadır ve dört dersin her birinden eşit sayıda soru gelir.
Bursluluk parası ne kadar? Tutar gösterge rakamı ile memur aylık katsayısının çarpımıdır ve yılda iki kez değişir. 2026'nın ilk yarısında aylık 2.762 TL ödendi.
İOKBS'yi kazanan öğrenci özel okulda okuyabilir mi? Okuyabilir ama bursu alamaz; burs yalnız resmî okulda ödenir. Şehit ve gazi çocukları ile korunma altındaki çocuklar bu kuralın dışındadır.
Burs için her yıl yeniden sınava girmek gerekir mi? Hayır. Burs, öğrenci liseyi bitirene kadar sürer; özel okula ya da açık öğretime geçiş gibi durumlarda kesilir.
İOKBS sonuçları nereden öğrenilir? Sonuçlar mebsonuc.meb.gov.tr adresinden öğrenilir. Onaylı sonuç belgesini okul müdürlüğü verir.
Kaynaklar: MEB İOKBS Başvuru ve Uygulama Kılavuzu 2026, ÖDSGM, 4 Şubat 2026; MEB, "İlköğretim ve Ortaöğretim Kurumları Bursluluk Sınavı Sonuçları Açıklandı", 1 Haziran 2026; Millî Eğitim Bakanlığına Bağlı Resmî Okullarda Yatılılık, Bursluluk, Sosyal Yardımlar ve Okul Pansiyonları Yönetmeliği, Resmî Gazete 25 Kasım 2016, sayı 29899, md. 4, 5, 6, 13, 16, 18, 19, 22; 2684 sayılı Kanun; 5580 sayılı Özel Öğretim Kurumları Kanunu md. 13; Özel Öğretim Kurumları Yönetmeliği md. 57-61; MEB ÖÖKGM Ücretsiz Okutulacak Öğrenci Yerleştirme Kılavuzu, Temmuz 2026. 2026 ilk yarı burs tutarı için resmî kaynak bulunamadığından Habertürk, 2 Haziran 2026.
